الفصل الرّابع في انقسام الحمل إلى هو هو وذي هو حمل مواطات و اشتقاقى متن ينقسم الحمل إلى حمل هو هو و حمل . . . أي ذو عدل ، أو « عادلٌ » . ترجمه حمل به حمل هوهو و ذى هو تقسيم مىشود . در حمل هوهو محمول بدون توقف بر اعتبار زايدى براى موضوع ثابت مىگردد . مانند « الانسان ضاحك » و اين حمل به حمل « مواطاة » نيز نامگذارى مىشود . قسم دوم از حمل اين است كه ثبوت محمول براى موضوع در آن ، متوقف بر امر زايدى است . مانند تقدير گرفتن ذى يا كلمهء مشتقى ، مانند « زيدٌ عدلٌ » كه در تقدير اين است كه « زيد ذو عدل يا عادل است . » شرح پس از تعريف حمل اولى و شايع صناعى به بيان انقسامات ديگرى كه در حمل وجود دارد مىپردازند . تقسيم نخست ، تقسيم حمل است به هوهو و ذى هوْ . حمل هوهو به معناى « اين همان چيز است » مىباشد . در اين حمل ،